Chi tiết tin tức

LỰA CHỌN LUẬT ÁP DỤNG 

Trong thực tiễn soạn thảo hợp đồng, việc xác định đúng loại hợp đồng và luật áp dụng không chỉ mang ý nghĩa “định danh” giao dịch mà còn là công cụ chiến lược để tối ưu hóa khả năng xử lý tranh chấp.

Điểm đầu tiên cần nhìn nhận là thời hiệu khởi kiện: nếu quan hệ được cấu trúc và chứng minh là tranh chấp thương mại thì thời hiệu khởi kiện theo Luật Thương mại thường là 2 năm kể từ thời điểm quyền và lợi ích hợp pháp bị xâm phạm; trong khi tranh chấp hợp đồng theo Bộ luật Dân sự có thời hiệu 3 năm kể từ ngày người có quyền biết hoặc phải biết quyền, lợi ích hợp pháp của mình bị xâm phạm.

Chỉ riêng chênh lệch này đã có thể quyết định một bên còn hay mất quyền khởi kiện. 

Bên cạnh thời hiệu, ngôn ngữ giải quyết tranh chấp cũng ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí, tốc độ và khả năng kiểm soát chứng cứ.

Nếu chọn Tòa án Việt Nam, tiếng nói và chữ viết dùng trong tố tụng dân sự là tiếng Việt; điều này kéo theo nhu cầu dịch thuật, hợp pháp hóa và rủi ro sai lệch thuật ngữ đối với hợp đồng song ngữ hoặc có yếu tố nước ngoài.

Ngược lại, trong trọng tài, đối với tranh chấp có yếu tố nước ngoài hoặc có ít nhất một bên là doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, ngôn ngữ tố tụng có thể do các bên thỏa thuận; đây là lợi thế rất lớn khi doanh nghiệp muốn dùng tiếng Anh để hạn chế chi phí dịch thuật và giữ nguyên ý chí thương mại của hợp đồng. 

Cuối cùng, lựa chọn luật áp dụng và cơ chế giải quyết tranh chấp phải đi cùng nhau.

Trọng tài cho phép các bên có yếu tố nước ngoài thỏa thuận luật áp dụng và ngôn ngữ linh hoạt hơn, đồng thời bảo mật tốt hơn; trong khi Tòa án phù hợp khi cần biện pháp cưỡng chế mạnh, chi phí ban đầu thường dễ tiếp cận hơn, nhưng tính linh hoạt thấp hơn.

Vì vậy, giữa Luật Thương mại và Bộ luật Dân sự, doanh nghiệp không nên chỉ hỏi “áp dụng luật nào đúng”, mà phải hỏi “áp dụng luật nào có lợi nhất cho chiến lược phòng ngừa và giải quyết tranh chấp của mình”.